دانش آموز بوکانی اُسطُرلابی را پس از شش قرن بازسازی کرد

سرویس کوردانه- «نوید رشیدی» دانش آموز 17 ساله بوکانی بعد از شش قرن، اُسطُرلاب (غیر زورقی)را بازسازی کرد.

 سرویس کوردانه- «نوید رشیدی» دانش آموز 17 ساله بوکانی بعد از شش قرن، اُسطُرلاب (غیر زورقی)را بازسازی کرد.

 ​​​​​​​به گزارش خبرنگار زریان موکریان،  نوید رشیدی در دبیرستان نمونه دولتی فارابی در رشته ی ریاضی فیزیک تحصیل می کند. عضو انجمن نجوم پژوهشسرای دانش آموزی شهرستان بوکان است. وی که دارای مدرک فلسفه وحکمت اسلامی است از علمای شافعی مذهب نیز اجازه نامه ی روایت منطق وفلسفه را دریافت کرده است.  

 نوید به خاطر علاقه ی ویژه ای که به حوزه ی افلاک و نجوم دارد اُسطُرلاب (غیر زورقی) را بازسازی کرده که شش قرن قبل ساخته شده است.   

 وی  باحضور در دفتر زریان موکریان گرفت: اُسطُرلاب که به معنای ستاره یاب وافلاک نما است یکی از برترین آلت های رصدی در دوره های پیشین نجوم بوده،که به خاطر اهمیتی که در ستاره شناسی و ریاضیات داشته، برهر منجم تازه کاری لازم بوده که شیوه ی کار باآن وحتی روش ساخت آن را فراگیرد.

شکل رایج اسطرلاب بدین صورت بوده که یک صفحه ی مدرج بزرگ به نام مادر،صحفه ای به نام حجره، و صحفه ی مدوری که صورت های فلکی بر آن ترسیم شده اجزای اصلی اورا تشکیل می دادند و غالباً از فلزاتی چون برنج ویاسایر آلیاژ ها ساخته می شد.

نوید در ادامه گفتگو در شرح کاربرد های فراوان این وسیله گفت:از کاربرد های اسطرلاب می توان به تعیین موقعیت وپیش بینی وقت طلوع وغروب خورشید وتمام اجرام سماوی، مهمتر از همه پیش بینی اوقات شرعی ودوعیدقربان ورمضان،محاسبه ی وقت با دقت دقیقه ای!!،محاسبه ی عددپی تا 26رقم اعشار،محاسبه ی هر ارتفاع وزاویه ای،محاسبه ی فاصله ی اجسام به خصوص ستارگان وتعیین قبله اشاره کرد،که این ها تنها بخشی از کاربرد های فراوان اسطرلاب هستند.

همچنین لازمه ی کار با اسطرلاب دقت،آشنایی با مبادی علم ریاضیات ونجوم(به خصوص نجوم قدیم یا همان هیئت)است، که با پشتکار وتلاش وتحقیق علمی میسر می شود.

نوید می گوید به علت علاقه ی وافری که به علم نجوم وریاضیات دارد وکشور عزیزمان نیز یکی از ستارگان درخشان این دوعلم است،پس از چهار سال تحقیق اقدام به باز سازی اسطرلاب کرد تا این یادگار منجمان پیشین را دوباره زنده کند.

اوضمن اینکه می گوید در ساختن این اسطرلاب از منابع وکتب علمی عربی-قدیمی استفاده کرده،این نکته را هم ذکر می کند که در چهاردهمین جشنواره ی نجوم کشوری(اردیبهشت98)با داوری اساتیدی هم چون پروفسور درودی استاد دانشگاه زنجان ویکی از طراحان وموسسان رصدخانه ی ملی ودکتر امیر غیبی موفق به کسب رتبه ی اول شده است.

اودر باب تمایز اسطرلابش با سایر اسطرلاب ها می گوید:اسطرلابی که ما موفق به باز سازی آن شدیم دومین اسطرلاب ایران واولین اسطرلاب غیر زورقی است وهمچنین اولین اسطرلابی است که بعد گذشت شش قرن دارای روش تعیین قبله است.

هنگامیکه به پایان صحبت ها نزدیک می شدیم نوید گفت: از مدیریت محترم آموزش وپرورش بوکان و ریاست نهاد کتابخانه های عمومی بوکان خواهشمندیم مجوزی برای ما صادر کرده تا اجازه استفاده از کتب و نسخ خطی موجود در کتابخانه های کشور را داشته باشیم.همچنین او از مدیریت محترم دانشگاه آزاد اسلامی بوکان خواهشمند است که تلسکوپ موجود در دانشگاه را دراختیار او و پژوهشسرا قرار دهند،تا به امید ذات باریتعالی پس از چندی تحقیق ومطالعه موفق به ساخت دوباره ی رصدخانه ی ابوریحان بیرونی برای اولین بار بعد از شش قرن شوند.( لازم به ذکر است که رصدخانه ی نامبرده یکی از بزرگترین رصدخانه های دوره ی اسلامی بوده است،که در سرزمین خوارزم واقع درشمال ایران بنا شده بود وتا امروز نمونه وهمتایی در بازسازی نداشته است.)

او در پایان صحبت از جناب آقای یوسف زاده مدیر محترم پژوهشسرای بوکان وحامی و پشتوانه ی این پروژه،جناب آقای مصطفوی دبیر نجوم ودبیر راهنما ،جناب ماموستا محمود سعیدی امام جماعت و مدرس مسجد حضرت حمزه به سبب کمک در یادگیری زبان شیرین عربی،وخانواده به خاطر تشویق ودادن انگیزه برای قدم نهادن در وادی علم تشکر به عمل آورده واز خداوند منان خواستار است که روزی بتواند زحمات این بزرگان را جبران کند.