جزییات جدید طرح نان کوپنی؛ قیمت نان افزایش پیدا نخواهد کرد

حسن  معروف پور حسن معروف پور

محمد جلال، مشاور وزیر اقتصاد در امور سیاست‌گذاری نان، در جلسه «بررسی روند اجرای طرح هوشمندسازی و مردمی‌سازی یارانه نان» در استان مازندران، جزئیات اجرای طرح یارانه نان را تشریح کرد. وی در این باره گفته است:

در مورد نان سنتی، یارانه از گندم برداشته می‌شود و به آرد نانوایی‌ها اختصاص پیدا می‌کند…برآورد اجمالی ما این است که بعد از اجرای طرح یارانه نان، حدود ۳۰ درصد مصرف گندم کشور (تحت عنوان نان مصرفی مردم) کاهش می‌یابد و این کاهش در مصرف، سالانه حدود یک و نیم میلیارد یورو صرفه جویی در پی دارد.

این طرح در دو سطح اجرا می‌شود؛ سطح اول فراگیری کارتخوان‌های هوشمند است و در آن به ثبت تراکنش‌های مقداری فروش و ارزیابی عملکرد نانوایی‌ها از طریق داده‌های صحیح، قابل اتکا و به هنگام اقدام می‌شود. در این سطح مقدار فروش نان و اختصاص آن به اقشار مختلف جامعه را در فرآیند متعارفی که مردم آن را با عنوان «خرید با کارت» می‌شناسند، اندازه‌گیری می‌کنیم.

در سطح دوم قیمت گندم و آرد برای نانوایانی که تحت پوشش زیرساخت فروش مکانیزه نان قرار گرفته اند، افزایش پیدا می‌کند. نانوایان پرداختی انجام نمی‌دهند و مهلتی ۳۰ تا ۴۵ روزه به آن‌ها داده می‌شود، اما آنها متعهد به پرداخت قیمت تمام شده آرد خواهند شد.

پس از آن با بررسی زیرساخت هوشمند نصب شده در نانوایی و اطمینان از اینکه که نان به خانوارها واگذار شده، یارانه اختصاص یافته (نان قیمت تمام شده منهای نان قیمت فعلی) به حساب نانوا واریز می‌شود. در نتیجه مردم در این طرح با هیچ تغییری در قیمت و فرآیند خرید مواجه نمی‌شوند.

با اجرای این طرح، برخی از محدودیت‌ها برای نانوایانی که فعالیت رسمی و واقعی آن‌ها تولید و پخت نان است، برداشته و مفاهیمی مانند سهیمه آرد به آرامی کمرنگ می‌شوند. به این معنا که یک نانوایی در صورت صلاح خود حتی می‌تواند به صورت شبانه روزی فعالیت داشته باشد. نانوایانی که می‌خواهند آرد خرید کنند، به دلیل مهلت زمانی که داده می‌شود، مشکل سرمایه در گردش نخواهند داشت و در این بازه زمانی گرچه پول آرد خود را تسویه می‌کنند، اما روزانه مبلغ ما به تفاوت را دریافت خواهند کرد.

این مبلغ ما به تفاوت شامل دو پارامتر است؛ افزایش قیمت آرد و افزایش هزینه‌های دستمزد و اجاره نانوایان که در سال ۱۴۰۱ اتفاق افتاده است. پس نانوایانی که قصدشان تولید نان و فروش آن به مردم است، در این طرح منتفع می‌شوند و مردم نیز هیچ تغییری را از منظر مقدار و مبلغ خرید نان متوجه نمی‌شوند.

در اجرای  طرح هوشمند سازی و مردمی سازی یارانه نان تا پایان سال ۱۴۰۱ افزایش قیمت نان سنتی نخواهیم داشت، در این الگو، مفهومی تحت عنوان سهمیه بندی نان نخواهیم داشت، نان کارتی و یا کارت نان نخواهیم داشت و سیاستگذاری قیمت نان بهبود خواهد یافت.